Zmiany w przepisach dotyczących handlu surowcami coraz częściej wpływają na codzienną działalność firm, nawet jeśli wcześniej nie zajmowały się tematami środowiskowymi. Wiele przedsiębiorstw musi dziś sprawdzać pochodzenie towarów oraz sposób ich produkcji, ponieważ od tego zależy możliwość sprzedaży na rynku europejskim. W tym kontekście pojawia się eudr, czyli regulacja dotycząca przeciwdziałania wylesianiu i nielegalnemu pozyskiwaniu surowców. W dalszej części tekstu wyjaśnimy, eudr co to oznacza w praktyce, kogo obejmuje rozporządzenie eudr oraz jakie obowiązki wiążą się z jego stosowaniem.
Czym jest EUDR i dlaczego wprowadzono nowe przepisy
Rozporządzenie eudr to akt prawny Unii Europejskiej, którego celem jest ograniczenie wylesiania oraz degradacji środowiska związanej z produkcją określonych surowców. Regulacja dotyczy firm wprowadzających towary na rynek UE lub eksportujących je poza Unię. Odpowiedzialność nie kończy się na producencie, ponieważ przepisy obejmują również importerów i dystrybutorów.
Powodem wprowadzenia nowych zasad jest rosnące zapotrzebowanie na surowce rolne i leśne. W wielu regionach świata produkcja prowadziła do wycinania lasów, co wpływało na klimat i różnorodność biologiczną. Unia Europejska zdecydowała się ograniczyć handel produktami, które mogą mieć związek z takimi działaniami.
Najważniejszym założeniem regulacji jest obowiązek potwierdzenia, że dany towar nie pochodzi z terenów wylesionych po określonej dacie. Bez spełnienia tego warunku sprzedaż na rynku UE może okazać się niemożliwa. Dodatkowe informacje znajdziesz w artykule jdp-law.pl.
Jakich produktów dotyczy rozporządzenie
Przepisy nie obejmują wszystkich towarów, lecz skupiają się na grupach, które najczęściej wiążą się z ryzykiem wylesiania. Lista została określona w regulacji i może być w przyszłości rozszerzana.
Do najważniejszych kategorii należą:
- drewno i produkty drewniane;
- kakao i wyroby z kakao;
- kawa;
- soja;
- olej palmowy;
- bydło i produkty wołowe;
- kauczuk.
Nawet jeśli firma nie produkuje tych surowców, może podlegać przepisom, gdy wykorzystuje je jako składnik lub półprodukt. Dotyczy to między innymi branży spożywczej, meblarskiej i kosmetycznej.
Na czym polega obowiązek należytej staranności
Jednym z najważniejszych elementów regulacji jest konieczność sprawdzenia pochodzenia towaru. Firmy muszą gromadzić dokumenty potwierdzające, że produkcja odbywała się zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony środowiska.
Procedura obejmuje kilka etapów, które należy przeprowadzić przed wprowadzeniem produktu na rynek:
- Zebranie informacji o dostawcy i miejscu produkcji.
- Ocena ryzyka związanego z wylesianiem.
- Podjęcie działań ograniczających ryzyko.
- Złożenie oświadczenia o dochowaniu należytej staranności.
Bez przeprowadzenia tej procedury firma nie powinna wprowadzać produktu do obrotu, ponieważ grożą za to sankcje finansowe.
Jakie informacje trzeba gromadzić
W praktyce największym wyzwaniem okazuje się dokumentowanie pochodzenia surowców. W wielu przypadkach konieczne jest uzyskanie dokładnych danych dotyczących miejsca produkcji, a czasem nawet współrzędnych geograficznych.
Najczęściej wymagane są następujące informacje:
- kraj i region pochodzenia;
- dane producenta lub dostawcy;
- data produkcji lub zbioru;
- dokumenty potwierdzające legalność działalności;
- informacje o łańcuchu dostaw.
Im dłuższy łańcuch dostaw, tym więcej dokumentów trzeba zebrać, dlatego wiele firm zaczyna dokładniej analizować współpracę z dostawcami.
Kogo obejmują nowe obowiązki
Rozporządzenie eudr dotyczy zarówno dużych przedsiębiorstw, jak i mniejszych firm, które wprowadzają określone produkty na rynek UE. Zakres obowiązków może się różnić w zależności od wielkości działalności, jednak podstawowe wymagania pozostają takie same.
Najczęściej regulacja obejmuje:
- importerów sprowadzających surowce spoza UE;
- producentów wykorzystujących wskazane materiały;
- dystrybutorów sprzedających towary na rynku europejskim;
- eksporterów wysyłających produkty poza Unię.
Wiele firm dopiero analizuje, czy ich działalność podlega przepisom. W niektórych przypadkach konieczne okazuje się sprawdzenie składu produktów albo pochodzenia komponentów.
Dlaczego nowe przepisy wpływają na codzienną działalność firm
Zmiany w regulacjach oznaczają więcej obowiązków administracyjnych, ale jednocześnie zmuszają przedsiębiorstwa do dokładniejszego kontrolowania swoich dostawców. W praktyce prowadzi to do większej przejrzystości w handlu i ogranicza ryzyko korzystania z nielegalnych źródeł surowców.
Firmy, które wcześniej zaczynają przygotowania do nowych zasad, mają więcej czasu na uporządkowanie dokumentacji i dostosowanie umów z kontrahentami. Dzięki temu łatwiej uniknąć problemów w momencie pełnego wejścia przepisów w życie.
Rozporządzenie eudr pokazuje, że handel międzynarodowy coraz częściej łączy się z odpowiedzialnością za środowisko. Nawet przedsiębiorstwa działające lokalnie mogą odczuć skutki tych zmian, jeśli korzystają z surowców objętych regulacją. Dlatego warto wcześniej sprawdzić, czy nowe przepisy dotyczą danej działalności i jakie działania trzeba podjąć, by zachować zgodność z wymaganiami.
